اگر این روزها به خیابان امیر کبیر یا همان چراغ برق تهران رفته باشید حتما با قیمت های باور نکردنی قیمت تایر خودرو روبرو شده اید .

معضل تایر و تولید آن در کشور به جایی رسیده است که تولید کنندگان معتقدند،تولید دیگر مقرون به صرفه نیست مگر این که قیمت ها طبق نظر آنان افزایش یابد . تولید کنندگان تایر حتی افزایش نرخ های اخیر را هم قبول ندارند و معتقدند تولید زیان ده است . معضل وقتی تشدید شد که ارز دولتی نیز به تولید کنندگان تایر اختصاص نیافت. تولیدی ها می گویند،افزایش حقوق و دستمزد، ‌بالارفتن هزینه‌های انتقال ارز،حذف برخی مواد اولیه مورد استفاده در تولید تایر از لیست دریافت‌ کنندگان ارز دولتی همگی دلایلی شده اند تا صدای تولید کنندگان تایر را هم در آورند.تنها راهکاری که به فکر تولید کنندگان رسیده این است که برای جلوگیری از ضرر، درخواست کنند قیمت رسمی تایر افزایش پیدا کند و سازمان حمایت از مصرف‌کنندگان و تولیدکنندگان رسما پیشنهاد آن ها ر بپذیرد . البته پیش از این نیز قیمت تایر چندین نوبت افزایش یافته بود اما روند صعودی قیمت های غیر رسمی ظاهرا تکاپوی هزینه های تولید را نمی کند و تولید کنندگان رسما خواستار افزایش قیمت هستند .

افزایش رسمی قیمت تایر

انجمن صنعت تایرسازان ایران اعلام کرد نرخ تایر رسما افزایش یافته و دولت با افزیش ۲۲ درصدی نرخ تایر موافقت کرده است . معنی حرف انجمن تایر این است که قیمت غیر رسمی در بازار دستکم ۳۰ – ۴۰ درصد افزایش خواهد یافت . تازه زمزمه هایی به گوش می رسد که تولید کنندگان این میزان افزایش نرخ را هم کم می دانند و خواستار افزایش قیمت بیشتری هستند . مصطفی سخنگوی انجمن تایر می گوید : درصد افزایش قیمت آنقدر ناچیز است که در سود دهی شرکت ها تاثیری نخواهد داشت. لذا پیش بینی وی این است که در این شرایط دستکم میزان تولید تایر بایاس و رادیال کاهش چشم گیری خواهد داشت. سخنگوی انجمن با اشاره به گران شدن قیمت مواد اولیه تولید تایر می گوید: فعالان صنف انتظار داشتند میزان افزایش نرخ تایر بیش از این ها باشد. بگفته مصطفی انجمن تولیدکنندگان تایر به نیابت از کارخانه‌های تایرسازی پس از بررسی‌های کارشناسی درباره هزینه‌های جاری واحدهای تولیدی،‌ رقم افزایش ۳۶درصدی را برای کلیه تایرهای تولید داخل به وزارت صمت پیشنهاد داده بودند اما متاسفانه در حال حاضر با افزایش ۲۲ درصدی نرخ موافقت شده است.

سخنگوی انجمن پیشنهاد می دهد براساس محاسبات دقیق این انجمن اگر می خواهیم چرخ تولید تایر فعال باشد،برای حفظ سود ۱۷درصدی و روشن نگه داشتن چرخ کارخانه ‌ها باید بیش‌از ۳۰ درصد به قیمت فروش محصولات اضافه کرد . احتمالا جدال افزایش قیمت تایر بین تولید کنندگان و ناظران دولتی در روزهای آینده به موضوع چالش بر انگیزی در صنعت خودرو تبدیل خواهد شد .

مصرف تایر در کشور

دبیر انجمن واردکنندگان لاستیک می گوید، بیش از ۲۰ میلیون و ۳۰۰ هزار خودرو در کشور داریم که با استانداردهای بین المللی نیاز سالانه تایر کشور ۴۰۰ هزار تن تایر در انواع سواری، اتوبوس و کامیون است .

بگفته رئیس انجمن وارد کنندگان ، کشور نیاز به ۱۵۰ هزار تن واردات تایر دارد زیرا صنعت داخلی نمی‌تواند نیاز لاستیک کشور را تامین کند . وی می گوید اکنون ۴۰ درصد مصرف لاستیک سواری ۸۰ درصد اتوبوس و کامیون و ۱۰۰ لاستیک ماشین ‌های راهسازی و فوق راه سازی از واردات از خارج تامین می‌شود.

بگفته دبیر انجمن واردکنندگان لاستیک در سال ۹۷ تولید داخل کشور ۲۵۰ هزار تن است که مابقی نیاز کشور یعنی ۱۵۰ هزارتن با واردات از کشورهای صاحب سبک مانند آلمان- ایتالیا-فرانسه-چین-کره-ژاپن-تایلند-هند و… تامین می شود . وی گفت : ۳۰ درصد بازار کل لاستیک‌ های جهان در اختیار چین است و در کشور ما نیز بازار اصلی واردات را چینی ها بعهده دارند .

رئیس انجمن می گوید ، بر اساس آمار گمرک در سال ۹۴ و۹۵ ما ۱۰۸ هزار تن واردات رسمی تایر داشتیم و در سال ۹۶ این رقم به ۱۲۶ هزار تن رسید که معنی این آمار این است که یعنی حجم قاچاق کمتر شده است .

اما نگرانی انجمن این است که با اعمال تعرفه‌های جدید و افزایش هزینه‌ها بازار به سمت کالای قاچاق تمایل پیدا کند زیرا با این تعرفه و هزینه‌ها، قاچاق کاملا صرفه اقتصادی دارد.

دبیر انجمن واردکنندگان لاستیک گفت: با ادامه این روند هم تولیدکننده داخلی و هم واردکننده رسمی با مشکلات متعددی مواجه خواهند شد.

توسعه داخلی‌ سازی در صنعت تایر

وزارت صمت در دوره وزیر اسبق (نعمت زاده) تلاش کرد با ایجاد چند کارخانه تولید تایر در کشور نیاز داخل را تامین کند اما برغم اقدامات انجام شده،بازار تایر همچنان کمبود جدی دارد و اگر دولت با واردات و یا به روش های دیگر برای تامین نیاز بازار اقدام نکرد ، تایر خودرو نیز به معضل جدی در کشور تبدیل خواهد شد . در همین زمینه پرویز اخوان مدیرعامل گروه لاستیک بارز می گوید ، برای تولید تایر به ۱۵۰ نوع ماده اولیه نیاز است و از این میزان، ۴۵ درصد وارداتی است. وی می گوید،با توجه به تحریم ‌ها در شرکت بارز از ۲۶ قلم مواد اولیه‌ای که کاملا وارداتی بود ۷ مورد داخلی ‌سازی شده است . اما بقیه همچنان از خارج وارد می شود.

هشدار درباره واردات تایر بی کیفیت

کارشناسان صنعت تایر می گویند ، شرایط کنونی کشور، تاثیر تحریم بر افزایش تولید داخل، مشکلات تولید و نیاز شدید بازار به لاستیک به احتمال قوی باعث شده شرایط برای ورود تایر های بی کیفیت فراهم شود. دبیر انجمن واردکنندگان لاستیک در همین زمینه می گوید، در حال حاضر به دلیل تحریم، بسیاری از تایرهای باکیفیت شرایط ورود به ایران را ندارند و وارد کنندکان نمی توانند به راحتی نسبت به واردات اقدام کنند؛ با این حال برندهایی که بتوان روی کیفیت آنها حساب کرد وجود دارد و لازم است تمام تایرهای وارد شده به کشور باکیفیت باشد اما متاسفانه اینچنین نیست.

هشدار به وزارت صمت

با توجه به شرایط بد تایر در داخل کشور ، کارشناسان به وزارت صمت هشدار جدی می دهند که اگر بموقع برای تامین تایر برنامه ریزی ضربتی و میان مدت نکند ، پیش بینی می شود کمبود تایر به معضل جدیدی در صنعت حمل و نقل تبدیل شود لذا ضروری است این وزارتخانه برای تامین نیاز بازار اقدامات جدی تری انجام دهد.